Trả lời ngắn
Deliverables là danh sách những thứ cụ thể bên cung cấp sẽ giao cho bạn, mỗi thứ có số lượng, mốc thời gian và tiêu chí hoàn thành. Phép thử đơn giản để biết một hạng mục đã viết đúng chưa: bạn có đếm được nó không, và một người ngoài dự án có xác nhận được nó đã xong chưa.
Tối ưu website không phải deliverable, nó là hoạt động. Báo cáo audit hai mươi hai mục kèm mức ưu tiên mới là deliverable, vì nó tồn tại thành một tệp và đếm được.
Phân biệt này nghe nhỏ nhưng nó quyết định toàn bộ khả năng quản lý hợp đồng. Hoạt động thì không nghiệm thu được, không thanh toán theo được, và cũng không biết lúc nào là chậm.
Chuyển hoạt động thành hạng mục bàn giao
Bảng dưới đây là bảng chuyển đổi cho các mô tả hay gặp trong đề xuất dịch vụ SEO. Cột giữa là cách viết không dùng được, cột phải là cách viết dùng được, và khác biệt luôn nằm ở chỗ có số lượng và có sản phẩm cụ thể.
| Đại lượng | Công thức | Đơn vị |
|---|---|---|
| Kỹ thuật | Tối ưu tốc độ website | Báo cáo Core Web Vitals trước và sau, cùng 8 mục đã sửa, giao trong 30 ngày |
| Nội dung | Sản xuất nội dung chuẩn SEO | 12 bài trên 1.500 từ mỗi quý, mỗi bài có brief kèm theo |
| Từ khoá | Nghiên cứu từ khoá | Bảng 200 từ khoá phân nhóm theo intent, gắn với URL đích, dạng bảng tính |
| Liên kết | Xây dựng liên kết chất lượng | 8 liên kết mỗi quý từ trang có lưu lượng tự nhiên trên 5.000 mỗi tháng |
| Đo lường | Thiết lập theo dõi chuyển đổi | 3 key event trong GA4, bảng Looker Studio 7 chỉ số, tài liệu hướng dẫn đọc |
| Tư vấn | Đồng hành cùng đội ngũ | 2 buổi 90 phút mỗi tháng, có biên bản và danh sách việc sau mỗi buổi |
Mỗi dòng ở cột phải đều trả lời được ba câu: giao cái gì, bao nhiêu, khi nào. Cột giữa không trả lời được câu nào trong ba câu đó, nên nó không tạo ra ràng buộc và cũng không tạo ra căn cứ để từ chối thanh toán.
Bộ hạng mục tối thiểu theo quy mô hợp đồng
Bảng dưới đây gợi ý những hạng mục không nên thiếu ở từng mức ngân sách. Nguyên tắc chung là hai hạng mục nền tảng, audit kỹ thuật và thiết lập đo lường, phải có ở mọi mức, vì thiếu chúng thì mọi thứ còn lại đều không đánh giá được.
| Ngân sách tháng | Hạng mục không được thiếu | Hạng mục nên có nếu đủ chỗ |
|---|---|---|
| Dưới 20 triệu | Audit kỹ thuật, thiết lập đo, 2 bài mỗi tháng, báo cáo tháng | Bảng từ khoá phân nhóm |
| Từ 20 tới 50 triệu | Như trên, cộng 4 bài mỗi tháng, bảng từ khoá, 1 buổi tư vấn | Tối ưu trang dịch vụ hiện có |
| Từ 50 tới 100 triệu | Như trên, cộng 2 buổi tư vấn, tối ưu trang đích, báo cáo theo URL | Liên kết có tiêu chí, nội dung dạng khác |
| Trên 100 triệu | Như trên, cộng liên kết, nội dung đa dạng, dashboard riêng | Nội dung tiếng Anh, hỗ trợ kỹ thuật riêng |
Nếu một bản chào ở mức ngân sách bất kỳ mà không có audit kỹ thuật và thiết lập đo lường thì đó là bản chào thiếu nền. Hai hạng mục đó là điều kiện để mọi hạng mục khác đo được, và làm chúng sau sáu tháng thì sáu tháng đầu không có dữ liệu nào để nhìn lại.
Ví dụ mẫu bảng hạng mục một trang
Ví dụ dưới đây là bảng hạng mục cho một hợp đồng sáu tháng ở mức ngân sách trung bình. Nội dung là giả định để minh hoạ cấu trúc, nhưng khung bốn cột thì dùng lại được cho mọi hợp đồng.
Hạng mục làm một lần, tháng đầu
- Báo cáo audit kỹ thuật: 22 mục, có mức ưu tiên, dạng bảng tính, giao ngày 15
- Bảng từ khoá: 200 từ khoá phân nhóm theo intent, gắn URL đích, giao ngày 20
- Thiết lập đo: 3 key event trong GA4, giao ngày 25, kiểm lại sau 24 giờ
Ba hạng mục đều có sản phẩm cụ thể, có số lượng và có ngày giao.
Đây là ba hạng mục nền. Nghiệm thu chúng xong thì năm tháng sau mới có căn cứ để đánh giá, nên chúng nên gắn với một phần thanh toán riêng.
Hạng mục định kỳ, tháng 2 tới 6
- Bài viết: 4 bài trên 1.500 từ mỗi tháng, mỗi bài có brief, giao rải đều
- Sửa lỗi kỹ thuật: Tối đa 5 mục mỗi tháng, lấy theo thứ tự ưu tiên trong báo cáo audit
- Tư vấn: 2 buổi 90 phút mỗi tháng, có biên bản và danh sách việc
- Báo cáo tháng: 3 chỉ số cố định, phần nhận định, phần việc tháng tới, giao trước ngày 5
Mỗi hạng mục có số lượng trần hoặc số lượng cố định, nên khối lượng dự đoán được cho cả hai bên.
Cụm từ tối đa 5 mục mỗi tháng là chỗ quan trọng: nó cho bên cung cấp một trần khối lượng, đổi lại bạn có được sự chắc chắn về tiến độ.
Năm lỗi khi viết hạng mục bàn giao
Ba lỗi đầu làm hạng mục không nghiệm thu được, hai lỗi sau tạo ra xung đột về khối lượng ở tháng thứ ba trở đi. Cả năm đều xuất hiện ngay từ lúc soạn hợp đồng và đều rẻ để sửa ở giai đoạn đó.
Mô tả bằng động từ. Tối ưu, cải thiện, đồng hành đều không đếm được và không xác nhận được.
Sửa: Chuyển sang danh từ có số lượng và có sản phẩm cụ thể.
Không nêu định dạng sản phẩm. Bảng từ khoá giao dưới dạng ảnh chụp màn hình thì bạn không dùng lại được.
Sửa: Ghi rõ định dạng: bảng tính, tài liệu, hoặc bản ghi trong công cụ nào.
Không có mốc giao trong tháng. Bốn bài dồn vào ngày cuối tháng thì phần duyệt và phần lập chỉ mục đều bị dồn theo.
Sửa: Ghi mốc rải đều, ví dụ mỗi tuần một bài.
Không đặt trần cho hạng mục theo yêu cầu. Sửa lỗi kỹ thuật không trần thì khối lượng thành vô hạn và bên cung cấp sẽ làm chậm dần.
Sửa: Đặt trần bằng số cho mọi hạng mục phát sinh theo yêu cầu.
Bỏ hạng mục nền để mua thêm bài viết. Không có thiết lập đo thì sáu tháng sau không có dữ liệu để biết bài viết có tác dụng gì.
Sửa: Giữ audit và thiết lập đo ở mọi mức ngân sách, cắt số bài xuống nếu cần.
Đọc phần hạng mục trong một bản chào
Bảng dưới đây là cách nhìn nhanh phần hạng mục của một đề xuất để biết bên đó có làm việc nghiêm túc không. Bốn dấu hiệu này đọc được trong mười phút và không cần chuyên môn kỹ thuật.
| Thấy gì | Nghĩa là | Làm gì tuần này |
|---|---|---|
| Mọi hạng mục đều có số lượng và mốc | Bên này đã quản lý hợp đồng dạng này trước đây | Cho điểm cao ở tiêu chí rõ ràng về bàn giao |
| Phần lớn hạng mục viết bằng động từ | Chưa nghĩ tới việc nghiệm thu, hoặc cố ý để mở | Yêu cầu chuyển sang danh từ có số lượng trước khi ký |
| Có hạng mục nền nhưng để ở tháng thứ ba | Thứ tự sai, ba tháng đầu sẽ không có dữ liệu | Yêu cầu chuyển audit và thiết lập đo lên tháng đầu |
| Số bài rất nhiều so với giá | Nhiều khả năng độ dài hoặc chất lượng bị hạ | Hỏi độ dài tối thiểu và ai viết, xem hai bài mẫu |
Checklist làm được ngay
Tám việc để chốt được danh sách hạng mục bàn giao dùng được. Việc thứ nhất là việc quyết định và cũng là việc dễ bị bỏ qua nhất, vì nó đòi hỏi đọc lại toàn bộ đề xuất và gạch từng chỗ mơ hồ.
- Đọc lại đề xuất, gạch mọi hạng mục viết bằng động từ.
- Với từng chỗ gạch, hỏi bên cung cấp giao cái gì, bao nhiêu, khi nào.
- Ghi rõ định dạng sản phẩm cho từng hạng mục.
- Ghi mốc giao trong tháng, tránh dồn vào ngày cuối.
- Đặt trần bằng số cho mọi hạng mục phát sinh theo yêu cầu.
- Kiểm audit kỹ thuật và thiết lập đo có nằm ở tháng đầu không.
- Gắn tiêu chí hoàn thành cho từng nhóm hạng mục.
- Đưa toàn bộ bảng vào SOW, không để trong email hay bản trình chiếu.
Câu hỏi thường gặp
Bốn câu dưới đây là chỗ hay bị hỏi khi chuyển một đề xuất viết chung chung thành danh sách hạng mục cụ thể, đặc biệt là câu về việc bên cung cấp phản đối vì cho rằng SEO không thể cam kết theo số lượng.
Bên cung cấp nói SEO không cam kết được theo số lượng thì sao?
Họ đúng về kết quả nhưng sai về hạng mục bàn giao. Không ai cam kết được thứ hạng, nhưng số bài viết, số lỗi kỹ thuật sửa và số buổi tư vấn thì hoàn toàn cam kết được vì chúng nằm trong tầm kiểm soát của họ. Phân biệt hai thứ đó là điểm mấu chốt của cả hợp đồng.
Hạng mục nhiều quá thì có cứng nhắc không?
Có nếu bạn khoá cứng cả thứ tự thực hiện. Cách tránh là chốt số lượng và mốc nhưng để bên cung cấp tự chọn thứ tự trong tháng, và có quy trình đổi phạm vi rõ ràng khi ưu tiên thay đổi.
Nên có bao nhiêu hạng mục?
Từ năm tới tám hạng mục cho hợp đồng SEO tổng thể. Ít hơn năm thì thường còn chỗ mơ hồ, nhiều hơn tám thì việc theo dõi tốn công hơn giá trị nó mang lại và bảng sẽ bị bỏ sau vài tháng.
Có nên gộp nhiều việc nhỏ vào một hạng mục không?
Nên, miễn là hạng mục gộp đó vẫn có số lượng và tiêu chí hoàn thành. Ví dụ tối đa năm lỗi kỹ thuật mỗi tháng là một hạng mục gộp hợp lý, còn hỗ trợ kỹ thuật thì không, vì nó không có trần và không xác nhận được.
Đọc tiếp trên danhnolan
Năm bài dưới đây bổ vào phần hạng mục bàn giao ở các mức chi tiết khác nhau. Bài thứ nhất chứa danh sách đầy đủ cho hợp đồng SEO tổng thể, dùng làm bản đối chiếu khi đọc đề xuất.
- Deliverables nghiệm thu SEO website tổng thể: danh sách đầy đủ để đối chiếu với đề xuất bạn nhận được
- SOW: chốt phạm vi công việc: nơi bảng hạng mục được đưa vào thành ràng buộc
- Nghiệm thu: tiêu chí DONE: cách gắn tiêu chí hoàn thành cho từng hạng mục
- So báo giá dịch vụ SEO: khung hạng mục chung dùng để so ba bản chào
- Quy trình nghiệm thu SEO website: checklist tuần và tháng, kèm mẫu báo cáo