Trả lời ngắn
So báo giá dịch vụ SEO khó không phải vì các con số phức tạp mà vì ba bản chào gần như không bao giờ cùng một phạm vi. Việc phải làm trước khi so là tách từng bản thành các hạng mục giống nhau, rồi mới quy về đơn giá; so thẳng con số tổng là so ba thứ khác nhau và luôn dẫn tới việc chọn bên giao ít nhất.
Bản chào rẻ nhất thường rẻ vì phạm vi hẹp hơn chứ không vì họ làm hiệu quả hơn. Điều đó không tự động là xấu, nhưng bạn cần biết mình đang mua ít hơn chứ không phải đang mua rẻ hơn.
Con số đáng so nhất không phải giá tháng mà là chi phí cho một lead đủ chuẩn dự kiến. Nó gộp cả giá lẫn phạm vi vào một thước duy nhất, và đó là thước gần với quyết định kinh doanh nhất.
Ba bước quy về cùng một thước
Bảng dưới đây là quy trình ba bước để biến ba bản chào có cấu trúc khác nhau thành một bảng so được theo dòng. Bước thứ hai chiếm phần lớn thời gian nhưng cũng là bước lộ ra nhiều thứ nhất về từng bên.
| Đại lượng | Công thức | Đơn vị |
|---|---|---|
| Bước 1, dựng khung hạng mục chung | Liệt kê mọi hạng mục xuất hiện ở bất kỳ bản chào nào | một bảng |
| Bước 2, điền từng bản vào khung | Bản nào không có hạng mục đó thì ghi rõ là không bao gồm | bảng ba cột |
| Bước 3, quy về đơn giá | Chia giá từng hạng mục cho số lượng của chính hạng mục đó | VND mỗi đơn vị |
| Bước 4, ước chi phí mỗi lead | Giá tháng / Số lead đủ chuẩn dự kiến mỗi tháng | VND |
Bước thứ tư cần một con số ước từ chính nhà cung cấp. Yêu cầu mỗi bên nêu số lead đủ chuẩn họ kỳ vọng ở mốc tháng thứ sáu là một câu hỏi rất có ích: bên trả lời được bằng số kèm giả định là bên đã làm việc này nghiêm túc.
Khoảng đơn giá để đối chiếu
Bảng dưới đây là các khoảng thường thấy trên thị trường dịch vụ SEO tại Việt Nam ở quy mô doanh nghiệp vừa và nhỏ. Chúng chỉ dùng để phát hiện bản chào lệch xa bất thường, không dùng để mặc cả, vì mỗi bên có cơ cấu chi phí khác nhau.
| Hạng mục | Đơn vị | Khoảng thường thấy |
|---|---|---|
| Bài viết chuẩn SEO | một bài trên 1.500 từ | Từ 1,2 tới 4 triệu VND |
| Audit kỹ thuật | một lần, website dưới 500 trang | Từ 8 tới 25 triệu VND |
| Thiết lập đo lường | một lần, 3 tới 5 sự kiện | Từ 5 tới 15 triệu VND |
| Tư vấn định kỳ | một buổi 90 phút | Từ 2 tới 8 triệu VND |
| Quản lý dự án và báo cáo | một tháng | Từ 5 tới 20 triệu VND |
Bản chào nằm dưới hẳn khoảng dưới ở nhiều hạng mục cùng lúc là dấu hiệu đáng hỏi lại, không phải dấu hiệu may mắn. Cách hỏi hiệu quả nhất là hỏi ai sẽ làm và mỗi hạng mục dự kiến mất bao nhiêu giờ.
Ví dụ quy ba bản chào về một bảng
Ví dụ dưới đây lấy ba bản chào có tổng giá rất khác nhau và cho thấy sau khi tách hạng mục thì kết luận đổi hẳn. Số ở đây là giả định để minh hoạ cách tách, thay bằng bản chào thật của bạn thì kết luận mới dùng được.
Ba tổng giá tháng
- Bên A: 58 triệu
- Bên B: 45 triệu
- Bên C: 74 triệu
Nhìn ba con số này thì bên B rẻ hơn bên C 39%, và quyết định thông thường sẽ nghiêng về bên B.
Nhưng ba bản chào có phạm vi khác nhau, nên ba con số này không so được với nhau ở bất kỳ chỗ nào.
Sau khi tách theo hạng mục
- Bên A: 4 bài, audit, thiết lập đo, 2 buổi tư vấn, báo cáo
- Bên B: 6 bài, báo cáo. Không audit, không thiết lập đo, không tư vấn
- Bên C: 4 bài, audit, thiết lập đo, 4 buổi tư vấn, 8 liên kết, báo cáo
- Đơn giá một bài sau khi trừ các hạng mục khác: A khoảng 2,9 triệu, B khoảng 6,2 triệu, C khoảng 3,1 triệu
Bên B không có audit và không có thiết lập đo, hai hạng mục mà bên A và C tính khoảng 20 triệu cho tháng đầu. Chia phần còn lại cho số bài thì đơn giá một bài của bên B cao gấp đôi.
Bên B đắt nhất tính trên mỗi bài, và lại thiếu hai hạng mục nền tảng. Nhìn tổng giá thì bên B rẻ nhất, nhìn theo dòng thì bên B là lựa chọn tệ nhất trong ba.
Năm lỗi khi so báo giá
Ba lỗi đầu khiến bạn chọn nhầm bên, hai lỗi sau khiến bạn trả thêm tiền cho những thứ đáng lẽ đã nằm trong giá. Lỗi thứ nhất là lỗi phổ biến nhất và cũng dễ tránh nhất, chỉ cần một bảng ba cột.
So thẳng tổng giá tháng. Ba phạm vi khác nhau nên ba con số không cùng nghĩa, và bên giao ít nhất luôn thắng.
Sửa: Tách thành khung hạng mục chung trước, điền ba bản vào rồi mới so theo dòng.
Bỏ qua các hạng mục chỉ làm một lần. Audit và thiết lập đo dồn vào tháng đầu, chia đều cho mười hai tháng thì bức tranh khác hẳn.
Sửa: Tách chi phí một lần ra khỏi chi phí định kỳ, so hai nhóm riêng.
Không hỏi số lead đủ chuẩn kỳ vọng. Không có con số đó thì không quy được về chi phí cho một lead, thước gần quyết định nhất.
Sửa: Yêu cầu mỗi bên nêu con số kỳ vọng ở mốc tháng thứ sáu kèm giả định đã dùng.
Chấp nhận dòng chi phí khác ước tính sau. Dòng mở này thường phình ra và không có trần.
Sửa: Yêu cầu mọi khoản có trần, hoặc chuyển sang duyệt từng lần bằng văn bản.
Không hỏi giá của việc dừng giữa chừng. Phí chấm dứt và phí bàn giao dữ liệu chỉ lộ ra lúc bạn muốn đi.
Sửa: Hỏi ngay ở vòng báo giá: dừng ở tháng thứ tư thì chi phí và thủ tục bàn giao ra sao.
Bốn dấu hiệu một bản chào đang giấu chi phí
Bảng dưới đây liệt kê những dấu hiệu đọc được ngay trên bản chào, trước khi ký. Chúng không có nghĩa bên đó không đáng tin, nhưng mỗi dấu hiệu là một câu hỏi bạn nên hỏi trước khi so con số cuối cùng.
| Thấy gì | Nghĩa là | Làm gì tuần này |
|---|---|---|
| Có dòng chi phí khác, ước tính sau | Khoản mở, không có trần | Yêu cầu trần bằng số hoặc chuyển sang duyệt từng lần |
| Không nêu số lượng cho hạng mục nội dung | Số bài sẽ được quyết sau khi ký | Yêu cầu số lượng tối thiểu ghi vào SOW |
| Giá tháng đầu bằng các tháng sau | Audit và thiết lập đo có thể chưa nằm trong giá | Hỏi hai hạng mục đó tính riêng hay đã bao gồm |
| Không nhắc gì tới quyền dữ liệu và tài khoản | Chi phí bàn giao có thể phát sinh khi dừng | Hỏi thẳng về thủ tục và chi phí lúc kết thúc hợp đồng |
Checklist làm được ngay
Tám việc để so ba bản chào một cách có kỷ luật. Việc thứ nhất và thứ hai mất khoảng một giờ nhưng chúng thay đổi kết luận trong phần lớn trường hợp, nên đừng bỏ qua để tiết kiệm thời gian.
- Dựng khung hạng mục chung từ mọi hạng mục xuất hiện ở bất kỳ bản chào nào.
- Điền ba bản vào khung, ghi rõ hạng mục nào không bao gồm ở bản nào.
- Tách chi phí một lần ra khỏi chi phí định kỳ.
- Quy về đơn giá cho từng hạng mục có số lượng.
- Đối chiếu đơn giá với bảng khoảng thường thấy, đánh dấu chỗ lệch xa.
- Hỏi mỗi bên số lead đủ chuẩn kỳ vọng ở mốc tháng thứ sáu, kèm giả định.
- Yêu cầu trần cho mọi khoản chi phí mở.
- Hỏi chi phí và thủ tục nếu dừng ở tháng thứ tư.
Câu hỏi thường gặp
Bốn câu dưới đây gom những chỗ hay bị hỏi khi ba bản chào lệch nhau quá xa và bạn không biết bắt đầu từ đâu. Câu thứ hai là câu quan trọng nhất vì nó quyết định bạn đang mua rẻ hay đang mua ít.
Ba báo giá lệch nhau ba lần thì bên nào sai?
Thường không bên nào sai, mà là bản mô tả yêu cầu của bạn chưa đủ rõ nên mỗi bên tự đoán một phạm vi. Cách xử lý là viết lại phần phạm vi thành danh từ có số lượng rồi mời báo giá lại; kết quả thường về cùng một khoảng.
Bên rẻ nhất có đáng thử không?
Đáng thử nếu sau khi tách hạng mục mà đơn giá của họ vẫn thấp, tức họ thật sự hiệu quả hơn. Không đáng nếu họ rẻ vì thiếu audit và thiếu thiết lập đo, vì hai hạng mục đó thiếu thì mọi thứ sau đó đều không đo được và bạn mất luôn khả năng đánh giá.
Nên trả theo tháng hay theo hạng mục?
Theo tháng cho phần vận hành đều đặn như nội dung và báo cáo, theo hạng mục cho phần làm một lần như audit và thiết lập đo. Trộn cả hai vào một con số tháng khiến bạn trả đều cho những thứ chỉ làm một lần ở tháng đầu.
Có nên mặc cả không?
Có, nhưng mặc cả về phạm vi chứ đừng mặc cả về đơn giá. Ép đơn giá xuống thường dẫn tới việc bên cung cấp giao ít công sức hơn cho cùng hạng mục, và bạn không phát hiện được. Cắt bớt hạng mục thì rõ ràng và cả hai bên đều biết mình đang thoả thuận gì.
Đọc tiếp trên danhnolan
Năm bài dưới đây là các bước liền trước và liền sau việc so báo giá. Bài thứ nhất là chỗ quyết định ba bản chào có so được với nhau hay không, và nên đọc trước khi gửi yêu cầu báo giá.
- RFP: viết bản mô tả yêu cầu: phạm vi rõ thì ba báo giá mới cùng một thước
- Scorecard chọn nhà cung cấp: giá chỉ chiếm 5% trọng số, và đây là lý do
- CPL: chi phí cho một lead: thước gần quyết định nhất khi so các bản chào
- Học SEO bao nhiêu tiền: cách đánh giá giá trị thay vì chỉ nhìn con số
- Chọn giá hay chọn chiến lược: vì sao đuổi theo giá thấp nhất hay dẫn tới làm lại từ đầu